NATO Parlamenter Asamblesi Başkanı Marcos Perestrello, Avrupa ile Orta Doğu'nun güvenliğinin birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini belirterek, ittifakın Körfez ülkeleriyle işbirliğini derinleştirmesi gerektiğini söyledi. Perestrello, özellikle İstanbul İşbirliği Girişimi'nin geliştirilmesini ve güçlendirilmesini önerdi.
Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) başkenti Abu Dabi'de The National gazetesine konuşan Perestrello, Ukrayna ve İran savaşlarının ortaya çıkardığı yeni güvenlik tehditlerine dikkat çekti.
Kimsenin tek başına ayakta kalamayacağı bir dünyada yaşıyoruz. Bu nedenle dostlarımızla işbirliğimizi ve ortaklıklarımızı derinleştirmeliyiz.
Perestrello, Avrupa ve Orta Doğu'daki krizlerin karşılıklı etkiler yarattığını vurgulayarak, “Orta Doğu'da karışıklık yaşandığında bunun Avrupa üzerinde güçlü etkileri oluyor. Bunun tersi de geçerli. Avrupa'daki krizler de Orta Doğu'yu etkiliyor” dedi.
Perestrello, NATO'nun Körfez ülkeleriyle ilişkilerini geliştirmesinde İstanbul İşbirliği Girişimi'nin önemli bir araç olabileceğini belirtti.
2004 yılında İstanbul'da başlatılan girişim, NATO ile Körfez ülkeleri arasında güvenlik ve savunma alanlarında işbirliği geliştirilmesini amaçlıyor. Girişime Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Katar ve Bahreyn katılıyor.
Perestrello, mevcut mekanizmanın yeterince geliştirilmediğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
İstanbul İşbirliği Girişimi çok önemli bir temel. Ancak geliştirilmeli, uygulanmalı ve güçlendirilmeli.
İran savaşının bu süreci hızlandırabileceğini ifade eden Perestrello, “Belki de İran savaşı, talihsiz nedenlerle de olsa, bunun gerçekleşmesi için güçlü bir teşvik oluşturabilir” değerlendirmesinde bulundu.
Perestrello'nun Abu Dabi ziyaretinin başlıca amaçlarından biri, bölgedeki güvenlik durumunu ve BAE'nin savunma kapasitesini değerlendirmekti.
İran'ın ABD ve İsrail saldırılarına karşılık Körfez ülkelerine balistik füze ve insansız hava araçlarıyla düzenlediği saldırılar, bölgenin güvenlik politikalarını yeniden şekillendirdi.
NATO Parlamenter Asamblesi Başkanı ayrıca, Ukrayna ve İran savaşlarının farklı niteliklere sahip olmasına rağmen, kullanılan silah sistemleri ve savaş yöntemleri bakımından önemli benzerlikler taşıdığını söyledi.
Bu benzerliklerin başında İran tasarımı Shahed insansız hava araçları geliyor.
Rusya'nın Ukrayna'da yaygın biçimde kullandığı Shahed tipi İHA'lar, İran tarafından Körfez ülkelerine yönelik saldırılarda da kullanıldı.
Bu gelişmelerin ardından Ukraynalı uzmanlar mart ayında BAE, Katar ve Suudi Arabistan'a gönderilerek insansız hava aracı saldırılarına karşı savunma konusunda teknik danışmanlık sağladı.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Körfez ülkelerine düşük maliyetli önleyici İHA sistemleri tedarik etmeyi de teklif etti.
Perestrello, Ukrayna ve Körfez ülkelerinin savaş deneyimlerinden karşılıklı yararlanabileceğini belirterek şunları söyledi:
Hem Ukrayna hem de BAE, yeni savaş araçlarının kullanıldığı bu tür çatışmalardan önemli dersler çıkarılabilecek sahalar. Bir sonraki sefer kendimizi daha iyi savunabilmek için bu deneyimler paylaşılabilir ve paylaşılmalıdır.
NATO üyeleri ile Körfez ülkeleri, Temmuz 2026'da Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi sırasında da güvenlik işbirliğini ele aldı.
Bölgesel çatışmaların gölgesinde gerçekleştirilen görüşmelerde, deniz güvenliği ve insansız hava araçlarına karşı savunma alanlarında yeni projelerin başlatılması kararlaştırıldı.
Bu projelerle Körfez ülkelerinin hava ve deniz tehditlerine karşı savunma kapasitelerinin geliştirilmesi hedefleniyor.
Perestrello, söz konusu işbirliğinin yalnızca Orta Doğu açısından değil, Avrupa-Atlantik güvenliği bakımından da önem taşıdığını vurguladı.
“Bu işbirliğinin derinleştirilmesinin hem bölgenin hem de Avrupa-Atlantik alanının güvenliğini güçlendirmek açısından belirleyici olduğuna inanıyoruz.”
