Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı (COP31), Antalya’da iklim krizinin faturasını kimin ödeyeceği tartışmasıyla başladı. Türkiye’nin Avustralya eş başkanlığında ilk kez ev sahipliği yaptığı ve 20 Kasım’a kadar sürecek zirvenin açılışına 196 ülke ile Avrupa Birliği’nin (AB) temsilcileri katıldı.
Aksu’daki 1 milyon metrekarelik EXPO alanının girişinde sabah uzun kayıt ve güvenlik kuyrukları oluştu. Atlı polisler, ilginç kıyafetli iklim aktivistleri renkli görüntüler oluşturdu.
Antalya’da gördüğüm en serin havada başlayan zirvenin ana sponsorları Koç Holding, Garanti Bankası, Türk Telekom ve TOKİ. Destek verenler arasında Cengiz Holding, Limak, IC Holding, Rönesans gibi şirketlerin yer alması ise tartışılan konulardan biri. Zirvenin en önemli konusu finansman. Yabancı basındaki haberlere göre gelişmekte olan ülkelerin finansman başlığını resmi gündeme taşıma arayışı pazar gecesi geç saatlere kadar görüşüldü.
Geçen yıl Brezilya’da kararlaştırılan iklim finansmanı çalışma programı gündeme alındı. AB temsilcisi, bu adımın COP30’da varılan uzlaşmayı yeniden tartışmaya açmasından kaygı duyduklarını bildirdi. Afrika grubunun uyum finansmanını üç katına çıkarma talebi ise uzlaşma sağlanamadığı için ayrı bir gündem maddesi olmadı. Uyum finansmanı, kuraklığa dayanıklı tarımdan sel koruma altyapısına kadar, iklim krizinin bugünkü etkilerine karşı alınacak önlemler için gereken kaynağı kapsıyor.
Zirvenin halka açık ‘Yeşil’ bölgesindeki ilk günde ise gündem su güvenliği, kuraklık ve gıda arzıydı Zirveye Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum başkanlık ederken müzakereleri Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen yönetiyor. 95 ülke ve yedi uluslararası kuruluş lider düzeyinde katılacak.
Listede 37 devlet başkanı ve 35 hükümet başkanı var. Ayrıca 300’ü aşkın bakan bekleniyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ev sahipliğindeki Liderler Zirvesi ise 11-12 Kasım’da.
Türkiye, COP31’i önceki taahhütlerin yatırıma dönüşeceği bir “uygulama zirvesi” olarak sunuyor. İhracatçı açısından takvim şimdiden işliyor. AB’nin uygulamaya geçen “Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması”, demir-çelik, çimento ve alüminyum dahil belirli ürünlerde üretimden kaynaklanan emisyonları ithalat maliyetine yansıtıyor.
Sendikalar ve aktivistlerin uluslararası zirveye alternatif etkinlikleri de 20 Kasım’a kadar sürecek. DİSK, COP31 kapsamında “adil geçişe yönelik sosyal politika” önerilerini yarın açıklayacak. Genel Başkan Arzu Çerkezoğlu’nun konuşacağı toplantıya 21 ülkeden 36 sendikacı katılacak. Toplantıda iklim kriziyle mücadelede emekçilerin hakları ele alınacak.
Antalya’daki EXPO alanını milyarlarca yatırımla yenileyen AKP iktidarı, COP31’in Türkiye ekonomisine önemli katkı sağlayacağı umudunda. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, zirvenin yaklaşık 2 milyar dolarlık doğrudan ekonomik hareketlilik ve 3-4 milyar dolarlık toplam katma değer yaratabileceğini söylemişti. Bu beklentinin merkezinde turizm ve hizmet sektörleri bulunuyor. Uluslararası heyetlerin, iş dünyası temsilcilerinin, sivil toplum kuruluşlarının ve basın mensuplarının Antalya’da konaklama, ulaşım, yeme içme ve organizasyon hizmetlerine yarattığı talep ise yoğun.
